Dlaczego niektórzy są bardziej podatni na COVID-19? Odkryto decydujące o tym warianty genetyczne. W badaniach udział wzięła polska badaczka

Anna Rokicka-Żuk
Anna Rokicka-Żuk
Istnieją geny odpowiedzialne nie tylko za cięższy przebieg infekcji koronawirusem, ale też takie, które mają działanie ochronne.
Istnieją geny odpowiedzialne nie tylko za cięższy przebieg infekcji koronawirusem, ale też takie, które mają działanie ochronne. maridav/123RF
Udostępnij:
COVID-19 nie przestanie zbierać swojego żniwa, choć wirus SARS-CoV-2 stracił już część zjadliwości. I tak od początku pandemii do chwili obecnej odnotowano już ponad 6,4 mln zgonów z powodu choroby koronawirusowej. Co decyduje, że niektórzy przechodzą infekcję tak ciężko? Na pewno nie tylko wiek i stan zdrowia. Potwierdzenie, że niezwykle istotne są czynniki genetyczne, zawdzięczamy ogromnemu projektowi badawczemu, w którym wzięli udział także Polacy, w tym dr Karolina Chwiałkowska z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Zobacz, co odkryto i co współautorka mówi o prowadzonych pracach.

Co sprawia, że u niektórych osób zakażenie koronawirusem ma ciężki przebieg i prowadzi do niewydolności oddechowej i licznych powikłań, a u innych przebiega łagodnie lub całkiem bezobjawowo? Zbadał to zespół naukowców, wśród których znalazła się Polka, dr Karolina Chwiałkowska z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Wyniki tych ważnych prac opisano na łamach czasopisma naukowego „Nature”.

Już na początku pandemii naukowcy zauważyli, że ciężki przebieg COVID-19 nie jest uzależniony tylko od czynników klinicznych, takich jak podeszły wiek i choroby współistniejące. W takim przypadku nie byłoby ciężkich zachorowań wśród ogólnie zdrowych osób młodych. Uwagę badaczy zwrócił uwagę także fakt, że nasilone objawy infekcji są kwestią rodzinną.

W celu zbadania, co decyduje o zagrożeniu zdrowia i życia pacjentów zarażonych koronawirusem SARS-CoV-2, na początku 2020 r. tysiące naukowców z całego świata stworzyło grupę badawczą, którą nazwano „COVID-19 Host Genetics Initiative”, HGI. Swój wkład w prace miała też polska placówka badawcza w ramach projektu prowadzonego przez Uniwersytet Medyczny w Białymstoku. Kierownikiem krajowych badań był prof. Marcin Moniuszko, a realizowano je z rodzimą firmą biotechnologiczną IMAGENE.ME pod przewodnictwem dr hab. Mirosława Kwaśniewskiego.

– Inicjatywa HGI przyniosła wiele interesujących odkryć. Już rok temu w Nature opublikowano wyniki poprzedniej analizy. Wówczas skupiono się na poznaniu genów odpowiedzialnych za ciężki przebieg COVID-19. Analogiczny projekt realizowaliśmy w Polsce na populacji polskich pacjentów, którzy przechodzili COVID-19 w różnym stopniu ciężkości choroby. Kolejnym, naturalnym etapem prac konsorcjum HGI było rozdzielenie dwóch procesów: zakażenia i późniejszego przebiegu choroby – powiedział dr hab. Mirosław Kwaśniewski.

W inicjatywę włączono aż 60 niezależnych projektów badawczych z 25 krajów, obejmujące dane ponad 125,5 tysiąca osób zakażonych SARS-CoV-2 i ponad 2,5 miliona pacjentów kontrolnych.

– To kompleksowe badania – tłumaczy dr Karolina Chwiałkowska. – Zidentyfikowano aż 11 nowych obszarów w genomie człowieka, których zmienność genetyczna jest istotna w kontekście podatności na zakażenie koronawirusem i przebieg wywoływanej przez niego choroby. Wytypowano też 7 regionów w DNA, które związane są z podatnością na zakażenie i aż 16 związanych z ciężkością przebiegu COVID-19. Zidentyfikowano szereg genów pełniących rolę w procesach związanych z surfaktantami płucnymi, tworzącymi warstwę lipidowo-białkową pokrywającą nabłonek pęcherzyków płucnych. To m.in. gen SFTPD kodujący jedno z białek uczestniczących we wrodzonej odpowiedzi immunologicznej, chroniąc tym samym płuca przed wdychanymi mikroorganizmami. Jego rekombinowany fragment wiąże się z białkiem wirusa SARS-CoV-2 i potencjalnie hamuje wiązanie z receptorem dla białka na powierzchni komórek ludzkich – ACE2. To oznacza, najprościej rzecz ujmując, że osoby posiadające określony wariant genu SFTPD są mniej podatne na zakażenie koronawirusem.

W badaniach udało się odkryć warianty ochronne zlokalizowane w genie kodującym receptor ACE2. Jest on „furtką” dla koronawirusa, przez którą może wnikać do komórek i je infekować.

– Dopiero teraz, po przebadaniu ogromnej liczby pacjentów z całego świata, udało się tę hipotezę potwierdzić i zidentyfikować konkretne warianty genetyczne – podkreśla dr Chwiałkowska. – Co ciekawe, uzyskane wyniki nie wskazują w tym zakresie na istnienie dużych różnic pomiędzy populacjami z różnych krajów świata. Początkowo spodziewaliśmy się, że ze względu na to, że niektóre kraje były bardziej dotknięte ciężkimi przypadkami, być może podłoże genetyczne będzie bardziej zróżnicowane.

Warto wiedzieć, że dr Karolina Chwiałkowska jest też popularyzatorką wiedzy o genetyce. Zespół naukowy, którym kieruje, prowadzi m.in. grupę dyskusyjną na Facebooku „Badania genetyczne WES, WGS: opinie ekspertów, diagnostyka i profilaktyka”. W jej ramach każdy może zadawać pytania z obszaru genetyki. Odpowiedzi przygotuje zespół ekspertów z obszarów biotechnologii, genetyki molekularnej czy genetyki klinicznej.

Dowiedz się więcej na temat:

Zdrowie całej rodziny pod kontrolą

miejsce #1

Medisana

Medisana TM 750

221,83 zł49,00 zł-78%
miejsce #3

Sanity

Sanity Termometr BabyTemp

328,98 zł97,72 zł-70%
miejsce #4

Vitammy

Vitammy FLASH HTD8816C

159,99 zł62,55 zł-61%
miejsce #5

Geratherm

Geratherm Classic

34,98 zł15,90 zł-55%
miejsce #7

Braun

BRAUN BNT400 TERMOMETR BEZDOTYKOWY DO CZOŁA

276,99 zł134,00 zł-52%
miejsce #8

Braun

BRAUN PRT 1000

76,59 zł38,55 zł-50%
miejsce #9

Nokia

Nokia Thermo HotSpot Sensor termometr

514,99 zł288,00 zł-44%
miejsce #10

Braun

BRAUN THERMOSCAN 6 IRT6515

257,95 zł149,00 zł-42%
miejsce #11

Braun

BRAUN NTF 3000 TERMOMETR BEZDOTYKOWY + CZOŁOWY

289,00 zł168,50 zł-42%
miejsce #12

Braun

BRAUN IRT 6520 ThermoScan® 7 z Age Precision®

278,00 zł164,99 zł-41%
miejsce #13

Haxe

Haxe Termometr Bezdotykowy HW2

99,99 zł62,90 zł-37%
miejsce #14

Braun

BRAUN BNT300 Termometr bezdotykowy i dotykowy do czoła

235,00 zł154,95 zł-34%
miejsce #15

Yuwell

Yuwell YT-1 PBTB015

119,00 zł82,50 zł-31%
miejsce #16

Meriden

Meriden Termometr Medyczny TM19

189,00 zł131,98 zł-30%
miejsce #18

Savea

Savea JXB-182 Termometr bezdotykowy

105,00 zł77,60 zł-26%
miejsce #19

Beurer

Beurer FT 65

139,56 zł103,90 zł-26%
miejsce #20

Berrcom

Berrcom JXB-182

52,00 zł39,90 zł-23%
miejsce #21

Verco

VERCO ACCUTERM FLEXI

15,49 zł12,88 zł-17%
Materiały promocyjne partnera
Dodaj firmę
Logo firmy Ministerstwo Zdrowia
Warszawa, ul. Miodowa 15
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Duże śniadanie nie pomaga schudnąć

Materiał oryginalny: Dlaczego niektórzy są bardziej podatni na COVID-19? Odkryto decydujące o tym warianty genetyczne. W badaniach udział wzięła polska badaczka - Strona Zdrowia

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Nasze Miasto
Dodaj ogłoszenie